To jeden z najgroźniejszych szkodników fizjologicznych drzew i technicznych drewna - uszkadza drewno drzew stojących, atakuje stolarnie i zakłady drzewne oraz dokonuje znacznych szkód w muzeach skansenowskich i zabytkowych budowlach. Wykarczak sosnowiec, przedstawiciel chrząszczy z rodziny kózkowatych: jak go rozpoznać i czy można się przed nim ustrzec? 

Wykarczak sosnowiec. Gatunek, budowa i charakterystyka.

Wykarczak sosnowiec (Arhopalus rusticus) to gatunek chrząszcza z rodziny kózkowatych. Osiąga długość od 10 do nawet 30 mm, jego ciało jest spłaszczone i matowe. Dorosłe samce najczęściej mają barwę jasnobrązową, z kolei dorosłe samice są nieco ciemniejsze. Boki przedplecza są wyraźnie zaokrąglone i posiadają charakterystyczne płaskie wgniecenia na tarczy. Ciało wykarczka jest lekko owłosione i zaopatrzone w 3 pary długich i cienkich odnóży.

Wykarczak sosnowiec występuje niemal w całej Europie, a także w północnej Azji. Spotkać go można najczęściej w przerzedzonych drzewostanach sosnowych, gdzie zasiedla część drzew stojących, a także nieokorowane pniaki sosnowe. Rzadziej żeruje na drewnie świerkowym czy modrzewiowym.

Cykl rozwojowy wykarczka.

Samice wykarczka składają do 800 jaj, miejscem ich składowania są głębokie szczeliny grubej kory (najczęściej sosnowej). Po niespełna dwóch tygodniach z jaj wylęgają się larwy, są one żółto-białe i osiągają do 35 mm długości. Na ostatnim segmencie ich ciała znajdują się dwa kolce. Początkowo larwy żerują pod korą drążąc płaskie chodniki, następnie wgryzają się w drewno i tam drążą owalne chodniki, które wypełniane są ubitą mączką drzewną i odchodami. W drewnie larwy rozwijają się przez około 2 do 3 lat, w końcowym stadium larwalnym na końcu chodniku przygotowywane są przez nie owalne kolebki poczwarkowe. Larwy wygryzają także otwory wylotowe, aby dorosły chrząszcz mógł opuścić żerowisko. Okres przepoczwarzania trwa zwykle do 20 dni, poczwarki są koloru żółto-białego i osiąga długość do 18 mm. Wyglądem przypominają postać dorosłą, podobnie jak larwy zaopatrzone są w dwa sierpowate kolce. Poczwarki przeobrażają się w dorosłe chrząszcze i wydostają na zewnątrz.

Wyakrczak sosnowiec. Jakie szkody wyrządza i jakie stwarza zagrożenie?

Wykarczak sosnowiec zaliczany jest do jednych z najgroźniejszych szkodników fizjologicznych drzew i technicznych drewna. Atakowane przez niego drzewa stają się zupełnie bezwartościowe, mogą służyć jedynie jako opał. Może przedostawać się do zakładów drzewnych i powodować ogromne szkody. Ponadto może powodować szkody w budynkach w muzeach skansenowskich oraz innych zabytkowych budowlach.

Wykarczak sosnowiec. Czy możemy się przed nim ustrzec? Jak go zwalczyć?

Jeśli nie zadbamy o przestrzeganie higieny w lasach i na składowiskach, możemy dopuścić do inwazji wykarczka, który z lasu może przedostać się dalej - do zakładów drzewnych, tartaków i stolarni. Nie należy zostawiać nieokorowanych drzew przez dłuższy czas, należy drzewo zabezpieczyć odpowiednimi preparatami. Wszystko na temat ochrony drewna znajdziecie w dziale owady niszczące drewno

Jeśli mamy do czynienia z inwazją szkodników w lasach można zastosować oprysk specjalnym preparatem. O wszystkich metodach walki ze szkodnikami drewna przeczytacie w dziale metody zwalczania drewnojadów.  

 

wykarczak sosnowiec